پیش گفتار
کالیمبا از خانواده سازهای لاملوفونها است و از سازهای پر طرفدار اخیر. در نوشتار همه چیز درباره کالیمبا تلاش کردهایم تا شما را با این ساز آشنا سازیم. به این منظور ابتدا از تاریخچه این ساز با شما سخن خواهیم گفت. سپس، شما را با شیوه صدادهی آن آشنا میکنیم و بعد انواع کالیمبا را به شما معرفی خواهیم کرد. همچنین در این مقاله با چگونگی کوک کالیمبا و نکات مراقبتی آن اشنا خواهید شد.
تاریخچه کالیمبا
به دنبال قدمت ساز کالیمبا تا چیزی حدود ده هزار سال پیش از میلاد مسیح باید رفت. ساز کالیمبا با قدمت دیرینه خود سازی بومی و مربوط به قسمت شمال شرق افریقا است. کشورهای زیمباوه و کنگو را میتوان مهد این ساز دانست. شکل ابتدایی کالیمبا تفاوت چندانی با انواع فعلی آن ندارد مگر در متریال مورداستفاده که در نوع ابتدایی آن بامبو بوده و هیچ نوع فلزی به کار گرفته نمیشد.
نقل دیگری از تاریخچه ساز کالیمبا مربوط به بردگان افریقایی است که در 1700 میلادی میزیستند. آنها سازی شبیه به سازکالیمبا داشتند که آن را کالیمباس مینامیدند. اولین مرتبه و بطور رسمی نام کالیمبا را در 1929 میتوان یافت. هو تریسی سفری انگلیسی تبار به زیمباوه سفری داشت و بسیار تحت تاثیر فرهنگ این کشور قرار گرفت. با مطالعاتی که در خصوص موسیقی افریقا داشت به ساز امبیرا علاقهمند شد. و در نهایت ساز کالیمبا را از روی آن ساخت.

همه چیز درباره کالیمبا
سازوکار کالیمبا
یادگیری ساز کالیمبا کار چندان دشواری نیست. ساز کالیمبا متشکل از یک بدنه اغلب چوبی که بر روی خود تیغههایی دارد است. تیغهها چیزی شبیه کلاویههای پیانو هستند. این دلیلی است که کالیمبا را پیانو افریقایی نیز مینامند. در پک خرید خود برچسبهایی خواهید دید. این برچسبها جهت چسبانده شدن روی تیغهها و با هدف تشخیص راحتتر نتها استفاده میشوند. جهت نواختن این ساز از دو انگشت شصت بهرهمیگیرند. در این ساز تیغهها و ارتعاششان ایجاد صدای خوش طنینی مینماید. این تیغه ها از سر آزادشان به ارتعاش در میآیند سر دیگر آنها به ساز اتصال دارد. روی این ساز و در قسمت جلویی حفرهای وجود دارد(جز فلت و اکرلیکها) که اسباب پخش صدای بهتر آن را فراهم میآورد.

همه چیز درباره کالیمبا
انواع کالیمبا
کالیمبا بر اساس حفرهدار بودن یا نبودن به دو دستهی حفرهدار یا آکوستیک و بدون حفره و یا فلت تقسیم می شود. نقل اثر حفره بر صدا کالیمبا پیشتر به میان رفت. نوع دیگری ازتقسیم بندی کالیمبا با توجه به جنس آن است که بر این اساس کالیمباهای شیشهای یک دسته و کالیمباهای چوبی دسته دیگراند. تفاوت این دو نوع ساز در این نکته است که کالیمباهای شیشهای صدای تیزی دارند اما در قیاس با کالیمباهای چوبی حجم صدای کمتری دارند. ممکن است برخی ظاهر کالیمبای شیشهای را بیشتر بپسندند. در نهایت باید گفت کار با کالیمباها در انواع ذکر شده تفاوتی باهم ندارند و یادگیریشان یکسان است. در برخی از کالیمباها که دو حفره پشتی وجود دارد امکان اجرای تکنیک هایی برای نوازنده فراهم است.

همه چیز درباره کالیمبا
کوک کالیمبا
چکش کوک کالیمبا، هنگام خرید این ساز کنار اقلام دیگری مانند: برچسبهای نشانگر و دستمال نظافت و… به شما تحویل داده میشود. کوک این ساز به واسطه ضرباتی که با این چکش بر تیغهها وارد میآید اتفاق میافتد. راندن به جلو و عقب این تیغه باعث میشود تا در جای مناسب خود قرار گرفته و صدای نت مد نظر به گوش برسد. برای حصول اطمینان از قرار گیری درست تیغهها باید از تیونر و یا برنامههای مشابه که در گوشی نصب میشوند بهرهگرفت. هرچند پیشنهاد ما این است که مادامی که توانای انجام صحیح این کار را ندارید کوک کردن کالیمبا را به متخصص مربوطه بسپارید.
شرایط نگهداری کالیمبا
تیغهها
این ساز تحمل فشار زیادی را ندارد. با تیغههای کالیمبا با احتیاط رفتار کنید. از دستکاری تیغهها کوک کردن آنها بدون داشتن تخصص بپرهیزید.
رطوبت
دشمن تمامی سازها. رطوبت باعث خرابی ساز کالیمبا نیز میشود. یکی از اقدامات مراقبتی این است که اگر دستانتان تعرق دارد پس از نواختن با دستمال مخصوص ساز را خشک نمایید. و یا حین نواختن از پارچه برای گرفتن ساز بهرهبگیرید.
تغییرات دما
دمای محیط را متعادل و یکنواخت تنظیم کنید. سرد و گرم شدنهای زیاد باعث ترک چوب کالیمبا و انبساط و انقباض تیغههای آن میگردد.
کاور
پس از اتمام تمرین پیشنهاد میشود ساز را داخل کاور یا هاردکیس خود قرار دهید.
درپایان باید این نکته را متذکر شد که خرید کالیمبا و انواع ساز بعنوان کالاهای تخصصی باید از مجموعهای متخصص و متعهد انجام پذیرد. تا قدم اولیه در یادگیری آن صحیح برداشته شود. مجموعه موسیقی هارپ مرجع تخصصی بررسی و فروش ساز و ادوات موسیقی تلاش میکند رسالت خود را درخصوص ارائه راهنماییهای صحیح و فروش ساز استاندار و با کیفیت به شیوهای درخور شأن، اطمینان مشتریان عزیز، به انجام برساند.